\r\n\t\t\t| \r\n\t\t\t Figura 1. La agricultura hidropónica ha crecido debido a las ventajas que la hacen atractiva. <\/strong><\/span><\/p>\r\n\r\n\t\t\tFuente: Gutiérrez, 2016.<\/span><\/p>\r\n\t\t\t<\/td>\r\n\t\t<\/tr>\r\n\t<\/tbody>\r\n<\/table>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n\r\n\r\n \r\n Lo anterior demuestra que la hidroponia es un sistema altamente atractivo para el productor que tiene dificultades para cultivar en suelo. Además es un sistema que alcanza altos rendimientos, sin embargo requiere de capacitación especializada del personal de campo y técnico encargado. Por otra parte, es un sistema dinámico que permite establecer distintos cultivos para diferentes necesidades (farmacéuticas, gastronómicas y medicinales).<\/p>\r\n\r\n A nivel mundial se estima que los cultivos hidropónicos generan ingresos por 821 millones de dólares con un crecimiento anual de 4.5 % de 2011 a 2016, de acuerdo al informe de IBIS World<\/em>. En Norteamérica, el tomate representa el 56 % de la superficie hidropónica, mientras que en Sudamérica es la lechuga con el 49 % de la superficie de cultivos hidropónicos (Figura 2).<\/p>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n\r\n\r\n <\/div>\r\n\r\n  \r\n \r\n\t\r\n\t\t\r\n\t\t\t| \r\n\t\t\t Figura 2. Gráfica de los principales cultivos establecidos en sistemas hidropónicos en Norteamérica (Izquierda) y Sudamérica (derecha) en base a superficie.<\/strong><\/span><\/p>\r\n\r\n\t\t\tFuente: Manifest Mind, LCC. 2016.<\/span><\/p>\r\n\t\t\t<\/td>\r\n\t\t<\/tr>\r\n\t<\/tbody>\r\n<\/table>\r\n<\/div>\r\n\r\n <\/div>\r\n<\/div>\r\n\r\n \r\n \r\n Los principales cultivos establecidos en hidroponia son: tomate, lechuga, pimiento y pepino. Lo anterior se debe a que son cultivos altamente demandados, por lo que su rentabilidad es alta.<\/p>\r\n\r\n Factores que han favorecido el crecimiento de la industria hidropónica<\/strong><\/span><\/h4>\r\n\r\nEl éxito de los cultivos hidropónicos se debe a las ventajas del sistema, entre las cuales destacan:<\/p>\r\n\r\n Tiempo<\/strong>. Al producir bajo ambientes protegidos la incidencia del clima es mínima, por lo que es posible producir fuera de la temporada típica de producción, incluso tener cosechas todo el año mediante la producción escalonada.<\/p>\r\n\r\nValor.<\/strong> La sanidad con la que son producidas las hortalizas en hidroponia es más alta, ya que no existe contacto directo de los vegetales con el suelo, disminuyen las aplicaciones de plaguicidas y fertilizantes foliares, y de esta manera se evita que los frutos o las hojas entren en contacto con sustancias que puedan dejar residuos.<\/p>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n\r\n\r\n \r\n Ambiente.<\/strong> El uso de una solución nutritiva es la manera más eficiente de usar fertilizantes. Sin embargo, la hidroponia con sistema de circulación cerrada es la más sostenible, ya que se evita la pérdida por lixiviación, volatilización y los programas de nutrición se elaboran de acuerdo a la demanda del cultivo. Además, se pueden usar fuentes orgánicas.<\/p>\r\n\r\nRentabilidad.<\/strong> Se ha demostrado que la producción hidropónica es más eficiente que la tradicional en cuanto a aprovechamiento de recursos y capacidad de producción por unidad de superficie. El aumento en los rendimientos obtenidos es muy notorio para todos los cultivos que se pueden adaptar a esta técnica en comparación con la siembra en suelo (Cuadro 1<\/strong>), lo que se traduce en un mejor costo-beneficio.<\/p>\r\n\r\nSuperficie.<\/strong> La salinidad y acidez de suelos, y la presencia de plagas y enfermedades en los mismos, principalmente nematodos, ha provocado que la superficie agrícola apta para los cultivos disminuya drásticamente. Además, el crecimiento demográfico acelerado y la demanda de alimentos han aumentado. Lo anterior pone a la hidroponia como una técnica alternativa, ya que es posible producir más en menor superficie.<\/p>\r\n\r\nVersatilidad.<\/strong> Se pueden cultivar no solo hortalizas comunes, también especias y flores de corte. Otra ventaja sobre el sistema tradicional es que no son obligadamente horizontales, puesto que hay estructuras en forma vertical que aprovechan mejor el espacio disponible. Lo anterior representa una alternativa para la agricultura urbana.<\/p>\r\n<\/div>\r\n\r\n\r\n \r\n\t\r\n\t\t\r\n\t\t\t| \r\n\t\t\t Cuadro 1. Rendimiento de cultivos dos sistemas de producción: Suelo e hidroponía.<\/strong><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n\t\t\t Fuente: Resh, H.M. 1995.<\/span><\/span><\/p>\r\n\t\t\t<\/td>\r\n\t\t<\/tr>\r\n\t\t\r\n\t\t\t| \r\n\t\t\t Cultivo<\/strong><\/span><\/p>\r\n\t\t\t<\/td>\r\n\t\t\t| \r\n\t\t\t Hidroponia (t\/ha)<\/strong><\/span><\/p>\r\n\t\t\t<\/td>\r\n\t\t\t| \r\n\t\t\t Suelo (t\/ha)<\/strong><\/span><\/p>\r\n\t\t\t<\/td>\r\n\t\t<\/tr>\r\n\t\t\r\n\t\t\t| \r\n\t\t\t Arroz<\/span><\/p>\r\n\t\t\t<\/td>\r\n\t\t\t | \r\n\t\t\t 6.0<\/span><\/p>\r\n\t\t\t<\/td>\r\n\t\t\t | \r\n\t\t\t 1.2<\/span><\/p>\r\n\t\t\t<\/td>\r\n\t\t<\/tr>\r\n\t\t\r\n\t\t\t| \r\n\t\t\t Avena<\/span><\/p>\r\n\t\t\t<\/td>\r\n\t\t\t | \r\n\t\t\t 2.8<\/span><\/p>\r\n\t\t\t<\/td>\r\n\t\t\t | \r\n\t\t\t 1.12<\/span><\/p>\r\n\t\t\t<\/td>\r\n\t\t<\/tr>\r\n\t\t\r\n\t\t\t| \r\n\t\t\t Betabel<\/span><\/p>\r\n\t\t\t<\/td>\r\n\t\t\t | \r\n\t\t\t 30<\/span><\/p>\r\n\t\t\t<\/td>\r\n\t\t\t | \r\n\t\t\t 10<\/span><\/p>\r\n\t\t\t<\/td>\r\n\t\t<\/tr>\r\n\t\t\r\n\t\t\t| \r\n\t\t\t Col<\/span><\/p>\r\n\t\t\t<\/td>\r\n\t\t\t | \r\n\t\t\t 20<\/span><\/p>\r\n\t\t\t<\/td>\r\n\t\t\t | \r\n\t\t\t 14.5<\/span><\/p>\r\n\t\t\t<\/td>\r\n\t\t<\/tr>\r\n\t\t\r\n\t\t\t| \r\n\t\t\t Frijol<\/span><\/p>\r\n\t\t\t<\/td>\r\n\t\t\t | \r\n\t\t\t 50<\/span><\/p>\r\n\t\t\t<\/td>\r\n\t\t\t | \r\n\t\t\t 12<\/span><\/p>\r\n\t\t\t<\/td>\r\n\t\t<\/tr>\r\n\t\t\r\n\t\t\t| \r\n\t\t\t Tomate<\/span><\/p>\r\n\t\t\t<\/td>\r\n\t\t\t | \r\n\t\t\t 200-700<\/span><\/p>\r\n\t\t\t<\/td>\r\n\t\t\t | \r\n\t\t\t 25-30<\/span><\/p>\r\n\t\t\t<\/td>\r\n\t\t<\/tr>\r\n\t\t\r\n\t\t\t| \r\n\t\t\t Lechuga<\/span><\/p>\r\n\t\t\t<\/td>\r\n\t\t\t | \r\n\t\t\t 23<\/span><\/p>\r\n\t\t\t<\/td>\r\n\t\t\t | \r\n\t\t\t 6-10<\/span><\/p>\r\n\t\t\t<\/td>\r\n\t\t<\/tr>\r\n\t\t\r\n\t\t\t| \r\n\t\t\t Pepino<\/span><\/p>\r\n\t\t\t<\/td>\r\n\t\t\t | \r\n\t\t\t 31-35<\/span><\/p>\r\n\t\t\t<\/td>\r\n\t\t\t | \r\n\t\t\t 7-10<\/span><\/p>\r\n\t\t\t<\/td>\r\n\t\t<\/tr>\r\n\t\t\r\n\t\t\t| \r\n\t\t\t Trigo<\/span><\/p>\r\n\t\t\t<\/td>\r\n\t\t\t | \r\n\t\t\t 4.6<\/span><\/p>\r\n\t\t\t<\/td>\r\n\t\t\t | \r\n\t\t\t 0.67<\/span><\/p>\r\n\t\t\t<\/td>\r\n\t\t<\/tr>\r\n\t<\/tbody>\r\n<\/table>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n\r\n\r\n \r\n Sin embargo, es un sistema que también presenta desventajas, entre las cuales destaca:<\/p>\r\n\r\n Inversión inicial.<\/strong> Al ser parte de la horticultura protegida requiere instalaciones adecuadas como son: estructuras de protección, sistemas de riego tecnificado, fertilizantes solubles y de alta pureza, cadena de empaque, medio de distribución, automatización, mantenimiento, etc.<\/p>\r\n\r\nCapacitación.<\/strong> Las nuevas tecnologías requieren de gente capacitada y con experiencia en el tema. Este es uno de los principales puntos débiles de la hidroponía, ya que es difícil encontrar gente con amplia experiencia en estos sistemas. Además, los trabajadores tienen que ser capacitados en temas de inocuidad, manejo del cultivo, empaque, entre otras.<\/p>\r\n\r\nPersonal.<\/strong> La mano de obra es indispensable para las labores culturales, ya que por el crecimiento vigoroso e intensivo de los cultivos se requiere alta inversión en mano de obra.<\/p>\r\n\r\nMercado. <\/strong>Ofrecer un buen producto requiere recuperar su costo, por eso algunas de las hortalizas que se producen usando esta técnica tienen un alto valor que la mayoría de las personas no están dispuestos a pagar, siendo que el precio de hortalizas producidas convencionalmente es, en la mayoría de los casos dos o tres veces más económico. Los principales mercados de estos cultivos son los centros comerciales, hoteles o restaurantes, y principalmente los mercados de exportación.<\/p>\r\n\r\nCita correcta de este artículo<\/strong><\/span><\/p>\r\n\r\nINTAGRI. 2017. La Industria de los Cultivos Hidropónicos. Serie Horticultura Protegida. Núm. 31. Artículos Técnicos de INTAGRI. México. 4 p.<\/p>\r\n\r\n Fuentes Consultadas<\/strong><\/span><\/p>\r\n\r\n\r\n\t- SIAP. 2016. Atlas Agroalimentario 2016.Servicio de Información Agroalimentaria y Pesquera. México. 94-95.<\/li>\r\n\t
- RESH, H.M. 1,995. Hydroponic Food, production. Woodbridge Press. San Ramón California. Estados Unidos. 251 p.<\/li>\r\n\t
- Lacarra, G.A.R.; & García, S.C. 2011. Validación de Cinco Sistemas Hidropónicos para la Producción de Jitomate (Lycopersicum esculentum<\/em> Mill.) y Lechuga (Latuca sativa<\/em> L.) en Invernadero. Trabajo de Experiencia Recepcional. Universidad Veracruzana. Xalapa, Veracruz. 5-7 p.<\/li>\r\n\t
- Beltrano, J.; Giménez, D.O.2015. Cultivo en Hidroponía. Universidad Nacional de La Plata. Buenos Aires, Argentina. 17-19 p.<\/li>\r\n\t
- IBISWorld. 2016. Hydroponic Crop Farming: Market Research Report. IBISWorld Industry Research División. Estados Unidos de América.<\/li>\r\n<\/ul>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n","has_cost":0,"creation":"2017-04-05 10:51:14","updated":"2018-10-30 12:43:10","published":"2017-04-05 11:17:33","cost":0,"badge":"mxn"},"availPoints":0,"articleCosts":[],"conversion":[0.004400000000000000265065747129256124026142060756683349609375,1,5634,19],"guest":true,"countries":[{"country_ID":1,"name":"Argentina","iso2":"ar","badge":"USD","conversion":19},{"country_ID":2,"name":"Belice","iso2":"bz","badge":"USD","conversion":19},{"country_ID":3,"name":"Bolivia","iso2":"bo","badge":"USD","conversion":19},{"country_ID":4,"name":"Canada","iso2":"ca","badge":"USD","conversion":19},{"country_ID":5,"name":"Chile","iso2":"cl","badge":"USD","conversion":19},{"country_ID":6,"name":"Colombia","iso2":"co","badge":"COP","conversion":0.004400000000000000265065747129256124026142060756683349609375},{"country_ID":7,"name":"Costa Rica","iso2":"cr","badge":"USD","conversion":19},{"country_ID":8,"name":"Cuba","iso2":"cu","badge":"USD","conversion":19},{"country_ID":9,"name":"Ecuador","iso2":"ec","badge":"USD","conversion":19},{"country_ID":10,"name":"El Salvador","iso2":"sv","badge":"USD","conversion":19},{"country_ID":11,"name":"Estados Unidos","iso2":"us","badge":"USD","conversion":19},{"country_ID":12,"name":"Guatemala","iso2":"gt","badge":"USD","conversion":19},{"country_ID":13,"name":"Guyana","iso2":"gy","badge":"USD","conversion":19},{"country_ID":14,"name":"Guayana Francesa","iso2":"gf","badge":"USD","conversion":19},{"country_ID":15,"name":"Honduras","iso2":"hn","badge":"USD","conversion":19},{"country_ID":16,"name":"México","iso2":"mx","badge":"MXN","conversion":1},{"country_ID":17,"name":"Nicaragua","iso2":"ni","badge":"USD","conversion":19},{"country_ID":18,"name":"Panamá","iso2":"pa","badge":"USD","conversion":19},{"country_ID":19,"name":"Paraguay","iso2":"py","badge":"USD","conversion":19},{"country_ID":20,"name":"Perú","iso2":"pe","badge":"PEN","conversion":5634},{"country_ID":21,"name":"Puerto Rico","iso2":"pr","badge":"USD","conversion":19},{"country_ID":22,"name":"Rep. Dominicana","iso2":"do","badge":"USD","conversion":19},{"country_ID":23,"name":"Surinam","iso2":"sr","badge":"USD","conversion":19},{"country_ID":24,"name":"Uruguay","iso2":"uy","badge":"USD","conversion":19},{"country_ID":25,"name":"Venezuela","iso2":"ve","badge":"USD","conversion":19},{"country_ID":26,"name":"Brasil","iso2":"br","badge":"USD","conversion":19},{"country_ID":27,"name":"España","iso2":"es","badge":"USD","conversion":19},{"country_ID":28,"name":"Australia","iso2":"au","badge":"USD","conversion":19},{"country_ID":29,"name":"Bahamas","iso2":"bs","badge":"USD","conversion":19},{"country_ID":30,"name":"Camerún","iso2":"cm","badge":"USD","conversion":19},{"country_ID":31,"name":"Italia","iso2":"it","badge":"USD","conversion":19}],"provinces":[{"province_ID":1,"country_ID":1,"name":"Buenos Aires"},{"province_ID":2,"country_ID":1,"name":"Buenos Aires Capital"},{"province_ID":3,"country_ID":1,"name":"Catamarca"},{"province_ID":4,"country_ID":1,"name":"Chaco"},{"province_ID":5,"country_ID":1,"name":"Chubut"},{"province_ID":6,"country_ID":1,"name":"Cordoba"},{"province_ID":7,"country_ID":1,"name":"Corrientes"},{"province_ID":8,"country_ID":1,"name":"Entre Rios"},{"province_ID":9,"country_ID":1,"name":"Formosa"},{"province_ID":10,"country_ID":1,"name":"Jujuy"},{"province_ID":11,"country_ID":1,"name":"La Pampa"},{"province_ID":12,"country_ID":1,"name":"La Rioja"},{"province_ID":13,"country_ID":1,"name":"Mendoza"},{"province_ID":14,"country_ID":1,"name":"Misiones"},{"province_ID":15,"country_ID":1,"name":"Neuquen"},{"province_ID":16,"country_ID":1,"name":"Rio Negro"},{"province_ID":17,"country_ID":1,"name":"Salta"},{"province_ID":18,"country_ID":1,"name":"San Juan"},{"province_ID":19,"country_ID":1,"name":"San Luis"},{"province_ID":20,"country_ID":1,"name":"Santa Cruz"},{"province_ID":21,"country_ID":1,"name":"Santa Fe"},{"province_ID":22,"country_ID":1,"name":"Santiago del Estero"},{"province_ID":23,"country_ID":1,"name":"Tierra del Fuego"},{"province_ID":24,"country_ID":1,"name":"Tucuman"},{"province_ID":25,"country_ID":2,"name":"Belice"},{"province_ID":26,"country_ID":2,"name":"Cayo"},{"province_ID":27,"country_ID":2,"name":"Corozal"},{"province_ID":28,"country_ID":2,"name":"Orange Walk"},{"province_ID":29,"country_ID":2,"name":"Stann Creek"},{"province_ID":30,"country_ID":2,"name":"Toledo"},{"province_ID":31,"country_ID":3,"name":"Chuquisaca"},{"province_ID":32,"country_ID":3,"name":"Cochabamba"},{"province_ID":33,"country_ID":3,"name":"Beni"},{"province_ID":34,"country_ID":3,"name":"La Paz"},{"province_ID":35,"country_ID":3,"name":"Oruro"},{"province_ID":36,"country_ID":3,"name":"Pando"},{"province_ID":37,"country_ID":3,"name":"Potosi"},{"province_ID":38,"country_ID":3,"name":"Santa Cruz"},{"province_ID":39,"country_ID":3,"name":"Tarija"},{"province_ID":40,"country_ID":4,"name":"Alberta"},{"province_ID":41,"country_ID":4,"name":"British Columbia"},{"province_ID":42,"country_ID":4,"name":"Manitoba"},{"province_ID":43,"country_ID":4,"name":"New Brunswick"},{"province_ID":44,"country_ID":4,"name":"Newfoundland and Labrador"},{"province_ID":45,"country_ID":4,"name":"Nova Scotia"},{"province_ID":46,"country_ID":4,"name":"Ontario"},{"province_ID":47,"country_ID":4,"name":"Prince Edward Island"},{"province_ID":48,"country_ID":4,"name":"Quebec"},{"province_ID":49,"country_ID":4,"name":"Saskatchewan"},{"province_ID":50,"country_ID":4,"name":"Northwest Territories"},{"province_ID":51,"country_ID":4,"name":"Nunavut"},{"province_ID":52,"country_ID":4,"name":"Yukon"},{"province_ID":53,"country_ID":5,"name":"Aysen"},{"province_ID":54,"country_ID":5,"name":"Antofagasta"},{"province_ID":55,"country_ID":5,"name":"Araucania"},{"province_ID":56,"country_ID":5,"name":"Atacama"},{"province_ID":57,"country_ID":5,"name":"Bio-Bio"},{"province_ID":58,"country_ID":5,"name":"Coquimbo"},{"province_ID":59,"country_ID":5,"name":"O'Higgins"},{"province_ID":60,"country_ID":5,"name":"Los Lagos"},{"province_ID":61,"country_ID":5,"name":"Magallanes y la Antartica Chilena"},{"province_ID":62,"country_ID":5,"name":"Maule"},{"province_ID":63,"country_ID":5,"name":"Santiago Region Metropolitana"},{"province_ID":64,"country_ID":5,"name":"Tarapaca"},{"province_ID":65,"country_ID":5,"name":"Valparaiso"},{"province_ID":66,"country_ID":6,"name":"Amazonas"},{"province_ID":67,"country_ID":6,"name":"Antioquia"},{"province_ID":68,"country_ID":6,"name":"Arauca"},{"province_ID":69,"country_ID":6,"name":"Atlantico"},{"province_ID":70,"country_ID":6,"name":"Bogota District Capital"},{"province_ID":71,"country_ID":6,"name":"Bolivar"},{"province_ID":72,"country_ID":6,"name":"Boyaca"},{"province_ID":73,"country_ID":6,"name":"Caldas"},{"province_ID":74,"country_ID":6,"name":"Caqueta"},{"province_ID":75,"country_ID":6,"name":"Casanare"},{"province_ID":76,"country_ID":6,"name":"Cauca"},{"province_ID":77,"country_ID":6,"name":"Cesar"},{"province_ID":78,"country_ID":6,"name":"Choco"},{"province_ID":79,"country_ID":6,"name":"Cordoba"},{"province_ID":80,"country_ID":6,"name":"Cundinamarca"},{"province_ID":81,"country_ID":6,"name":"Guainia"},{"province_ID":82,"country_ID":6,"name":"Guaviare"},{"province_ID":83,"country_ID":6,"name":"Huila"},{"province_ID":84,"country_ID":6,"name":"La Guajira"},{"province_ID":85,"country_ID":6,"name":"Magdalena"},{"province_ID":86,"country_ID":6,"name":"Meta"},{"province_ID":87,"country_ID":6,"name":"Narino"},{"province_ID":88,"country_ID":6,"name":"Norte de Santander"},{"province_ID":89,"country_ID":6,"name":"Putumayo"},{"province_ID":90,"country_ID":6,"name":"Quindio"},{"province_ID":91,"country_ID":6,"name":"Risaralda"},{"province_ID":92,"country_ID":6,"name":"San Andres & Providencia"},{"province_ID":93,"country_ID":6,"name":"Santander"},{"province_ID":94,"country_ID":6,"name":"Sucre"},{"province_ID":95,"country_ID":6,"name":"Tolima"},{"province_ID":96,"country_ID":6,"name":"Valle del Cauca"},{"province_ID":97,"country_ID":6,"name":"Vaupes"},{"province_ID":98,"country_ID":6,"name":"Vichada"},{"province_ID":99,"country_ID":7,"name":"Alajuela"},{"province_ID":100,"country_ID":7,"name":"Cartago"},{"province_ID":101,"country_ID":7,"name":"Guanacaste"},{"province_ID":102,"country_ID":7,"name":"Heredia"},{"province_ID":103,"country_ID":7,"name":"Limon"},{"province_ID":104,"country_ID":7,"name":"Puntarenas"},{"province_ID":105,"country_ID":7,"name":"San Jose"},{"province_ID":106,"country_ID":8,"name":"Camaguey"},{"province_ID":107,"country_ID":8,"name":"Ciego de Avila"},{"province_ID":108,"country_ID":8,"name":"Cienfuegos"},{"province_ID":109,"country_ID":8,"name":"Ciudad de La Habana"},{"province_ID":110,"country_ID":8,"name":"Granma"},{"province_ID":111,"country_ID":8,"name":"Guantanamo"},{"province_ID":112,"country_ID":8,"name":"Holguin"},{"province_ID":113,"country_ID":8,"name":"Isla de la Juventud"},{"province_ID":114,"country_ID":8,"name":"La Habana"},{"province_ID":115,"country_ID":8,"name":"Las Tunas"},{"province_ID":116,"country_ID":8,"name":"Matanzas"},{"province_ID":117,"country_ID":8,"name":"Pinar del Rio"},{"province_ID":118,"country_ID":8,"name":"Sancti Spiritus"},{"province_ID":119,"country_ID":8,"name":"Santiago de Cuba"},{"province_ID":120,"country_ID":8,"name":"Villa Clara"},{"province_ID":121,"country_ID":9,"name":"Azuay"},{"province_ID":122,"country_ID":9,"name":"Bolivar"},{"province_ID":123,"country_ID":9,"name":"Canar"},{"province_ID":124,"country_ID":9,"name":"Carchi"},{"province_ID":125,"country_ID":9,"name":"Chimborazo"},{"province_ID":126,"country_ID":9,"name":"Cotopaxi"},{"province_ID":127,"country_ID":9,"name":"El Oro"},{"province_ID":128,"country_ID":9,"name":"Esmeraldas"},{"province_ID":129,"country_ID":9,"name":"Galapagos"},{"province_ID":130,"country_ID":9,"name":"Guayas"},{"province_ID":131,"country_ID":9,"name":"Imbabura"},{"province_ID":132,"country_ID":9,"name":"Loja"},{"province_ID":133,"country_ID":9,"name":"Los Rios"},{"province_ID":134,"country_ID":9,"name":"Manabi"},{"province_ID":135,"country_ID":9,"name":"Morona-Santiago"},{"province_ID":136,"country_ID":9,"name":"Napo"},{"province_ID":137,"country_ID":9,"name":"Orellana"},{"province_ID":138,"country_ID":9,"name":"Pastaza"},{"province_ID":139,"country_ID":9,"name":"Pichincha"},{"province_ID":140,"country_ID":9,"name":"Sucumbios"},{"province_ID":141,"country_ID":9,"name":"Tungurahua"},{"province_ID":142,"country_ID":9,"name":"Zamora-Chinchipe"},{"province_ID":143,"country_ID":10,"name":"Ahuachapan"},{"province_ID":144,"country_ID":10,"name":"Cabanas"},{"province_ID":145,"country_ID":10,"name":"Chalatenango"},{"province_ID":146,"country_ID":10,"name":"Cuscatlan"},{"province_ID":147,"country_ID":10,"name":"La Libertad"},{"province_ID":148,"country_ID":10,"name":"La Paz"},{"province_ID":149,"country_ID":10,"name":"La Union"},{"province_ID":150,"country_ID":10,"name":"Morazan"},{"province_ID":151,"country_ID":10,"name":"San Miguel"},{"province_ID":152,"country_ID":10,"name":"San Salvador"},{"province_ID":153,"country_ID":10,"name":"Santa Ana"},{"province_ID":154,"country_ID":10,"name":"San Vicente"},{"province_ID":155,"country_ID":10,"name":"Sonsonate"},{"province_ID":156,"country_ID":10,"name":"Usulutan"},{"province_ID":157,"country_ID":11,"name":"Alabama"},{"province_ID":158,"country_ID":11,"name":"Alaska"},{"province_ID":159,"country_ID":11,"name":"Arizona"},{"province_ID":160,"country_ID":11,"name":"Arkansas"},{"province_ID":161,"country_ID":11,"name":"California"},{"province_ID":162,"country_ID":11,"name":"Colorado"},{"province_ID":163,"country_ID":11,"name":"Connecticut"},{"province_ID":164,"country_ID":11,"name":"Delaware"},{"province_ID":165,"country_ID":11,"name":"District of Columbia"},{"province_ID":166,"country_ID":11,"name":"Florida"},{"province_ID":167,"country_ID":11,"name":"Georgia"},{"province_ID":168,"country_ID":11,"name":"Hawaii"},{"province_ID":169,"country_ID":11,"name":"Idaho"},{"province_ID":170,"country_ID":11,"name":"Illinois"},{"province_ID":171,"country_ID":11,"name":"Indiana"},{"province_ID":172,"country_ID":11,"name":"Iowa"},{"province_ID":173,"country_ID":11,"name":"Kansas"},{"province_ID":174,"country_ID":11,"name":"Kentucky"},{"province_ID":175,"country_ID":11,"name":"Louisiana"},{"province_ID":176,"country_ID":11,"name":"Maine"},{"province_ID":177,"country_ID":11,"name":"Maryland"},{"province_ID":178,"country_ID":11,"name":"Massachusetts"},{"province_ID":179,"country_ID":11,"name":"Michigan"},{"province_ID":180,"country_ID":11,"name":"Minnesota"},{"province_ID":181,"country_ID":11,"name":"Mississippi"},{"province_ID":182,"country_ID":11,"name":"Missouri"},{"province_ID":183,"country_ID":11,"name":"Montana"},{"province_ID":184,"country_ID":11,"name":"Nebraska"},{"province_ID":185,"country_ID":11,"name":"Nevada"},{"province_ID":186,"country_ID":11,"name":"New Hampshire"},{"province_ID":187,"country_ID":11,"name":"New Jersey"},{"province_ID":188,"country_ID":11,"name":"New Mexico"},{"province_ID":189,"country_ID":11,"name":"New York"},{"province_ID":190,"country_ID":11,"name":"North Carolina"},{"province_ID":191,"country_ID":11,"name":"North Dakota"},{"province_ID":192,"country_ID":11,"name":"Ohio"},{"province_ID":193,"country_ID":11,"name":"Oklahoma"},{"province_ID":194,"country_ID":11,"name":"Oregon"},{"province_ID":195,"country_ID":11,"name":"Pennsylvania"},{"province_ID":196,"country_ID":11,"name":"Rhode Island"},{"province_ID":197,"country_ID":11,"name":"South Carolina"},{"province_ID":198,"country_ID":11,"name":"South Dakota"},{"province_ID":199,"country_ID":11,"name":"Tennessee"},{"province_ID":200,"country_ID":11,"name":"Texas"},{"province_ID":201,"country_ID":11,"name":"Utah"},{"province_ID":202,"country_ID":11,"name":"Vermont"},{"province_ID":203,"country_ID":11,"name":"Virginia"},{"province_ID":204,"country_ID":11,"name":"Washington"},{"province_ID":205,"country_ID":11,"name":"West Virginia"},{"province_ID":206,"country_ID":11,"name":"Wisconsin"},{"province_ID":207,"country_ID":11,"name":"Wyoming"},{"province_ID":208,"country_ID":12,"name":"Alta Verapaz"},{"province_ID":209,"country_ID":12,"name":"Baja Verapaz"},{"province_ID":210,"country_ID":12,"name":"Chimaltenango"},{"province_ID":211,"country_ID":12,"name":"Chiquimula"},{"province_ID":212,"country_ID":12,"name":"El Progreso"},{"province_ID":213,"country_ID":12,"name":"Escuintla"},{"province_ID":214,"country_ID":12,"name":"Guatemala"},{"province_ID":215,"country_ID":12,"name":"Huehuetenango"},{"province_ID":216,"country_ID":12,"name":"Izabal"},{"province_ID":217,"country_ID":12,"name":"Jalapa"},{"province_ID":218,"country_ID":12,"name":"Jutiapa"},{"province_ID":219,"country_ID":12,"name":"Peten"},{"province_ID":220,"country_ID":12,"name":"Quetzaltenango"},{"province_ID":221,"country_ID":12,"name":"Quiche"},{"province_ID":222,"country_ID":12,"name":"Retalhuleu"},{"province_ID":223,"country_ID":12,"name":"Sacatepequez"},{"province_ID":224,"country_ID":12,"name":"San Marcos"},{"province_ID":225,"country_ID":12,"name":"Santa Rosa"},{"province_ID":226,"country_ID":12,"name":"Solola"},{"province_ID":227,"country_ID":12,"name":"Suchitepequez"},{"province_ID":228,"country_ID":12,"name":"Totonicapan"},{"province_ID":229,"country_ID":12,"name":"Zacapa"},{"province_ID":230,"country_ID":13,"name":"Barima-Waini"},{"province_ID":231,"country_ID":13,"name":"Cuyuni-Mazaruni"},{"province_ID":232,"country_ID":13,"name":"Demerara-Mahaica"},{"province_ID":233,"country_ID":13,"name":"East Berbice-Corentyne"},{"province_ID":234,"country_ID":13,"name":"Essequibo Islands-West Demerara"},{"province_ID":235,"country_ID":13,"name":"Mahaica-Berbice"},{"province_ID":236,"country_ID":13,"name":"Pomeroon-Supenaam"},{"province_ID":237,"country_ID":13,"name":"Potaro-Siparuni"},{"province_ID":238,"country_ID":13,"name":"Upper Demerara-Berbice"},{"province_ID":239,"country_ID":13,"name":"Upper Takutu-Upper Essequibo"},{"province_ID":240,"country_ID":14,"name":"Distrito de Cayenne"},{"province_ID":241,"country_ID":14,"name":"Distrito de Saint-Laurent-du-Maroni"},{"province_ID":242,"country_ID":15,"name":"Atlantida"},{"province_ID":243,"country_ID":15,"name":"Choluteca"},{"province_ID":244,"country_ID":15,"name":"Colon"},{"province_ID":245,"country_ID":15,"name":"Comayagua"},{"province_ID":246,"country_ID":15,"name":"Copan"},{"province_ID":247,"country_ID":15,"name":"Cortes"},{"province_ID":248,"country_ID":15,"name":"El Paraiso"},{"province_ID":249,"country_ID":15,"name":"Francisco Morazan"},{"province_ID":250,"country_ID":15,"name":"Gracias a Dios"},{"province_ID":251,"country_ID":15,"name":"Intibuca"},{"province_ID":252,"country_ID":15,"name":"Islas de la Bahia"},{"province_ID":253,"country_ID":15,"name":"La Paz"},{"province_ID":254,"country_ID":15,"name":"Lempira"},{"province_ID":255,"country_ID":15,"name":"Ocotepeque"},{"province_ID":256,"country_ID":15,"name":"Olancho"},{"province_ID":257,"country_ID":15,"name":"Santa Barbara"},{"province_ID":258,"country_ID":15,"name":"Valle"},{"province_ID":259,"country_ID":15,"name":"Yoro"},{"province_ID":260,"country_ID":16,"name":"Aguascalientes"},{"province_ID":261,"country_ID":16,"name":"Baja California"},{"province_ID":262,"country_ID":16,"name":"Baja California Sur"},{"province_ID":263,"country_ID":16,"name":"Campeche"},{"province_ID":264,"country_ID":16,"name":"Chiapas"},{"province_ID":265,"country_ID":16,"name":"Chihuahua"},{"province_ID":266,"country_ID":16,"name":"Coahuila de Zaragoza"},{"province_ID":267,"country_ID":16,"name":"Colima"},{"province_ID":268,"country_ID":16,"name":"Distrito Federal"},{"province_ID":269,"country_ID":16,"name":"Durango"},{"province_ID":270,"country_ID":16,"name":"Guanajuato"},{"province_ID":271,"country_ID":16,"name":"Guerrero"},{"province_ID":272,"country_ID":16,"name":"Hidalgo"},{"province_ID":273,"country_ID":16,"name":"Jalisco"},{"province_ID":274,"country_ID":16,"name":"Mexico"},{"province_ID":275,"country_ID":16,"name":"Michoacan de Ocampo"},{"province_ID":276,"country_ID":16,"name":"Morelos"},{"province_ID":277,"country_ID":16,"name":"Nayarit"},{"province_ID":278,"country_ID":16,"name":"Nuevo Leon"},{"province_ID":279,"country_ID":16,"name":"Oaxaca"},{"province_ID":280,"country_ID":16,"name":"Puebla"},{"province_ID":281,"country_ID":16,"name":"Queretaro de Arteaga"},{"province_ID":282,"country_ID":16,"name":"Quintana Roo"},{"province_ID":283,"country_ID":16,"name":"San Luis Potosi"},{"province_ID":284,"country_ID":16,"name":"Sinaloa"},{"province_ID":285,"country_ID":16,"name":"Sonora"},{"province_ID":286,"country_ID":16,"name":"Tabasco"},{"province_ID":287,"country_ID":16,"name":"Tamaulipas"},{"province_ID":288,"country_ID":16,"name":"Tlaxcala"},{"province_ID":289,"country_ID":16,"name":"Veracruz-Llave"},{"province_ID":290,"country_ID":16,"name":"Yucatan"},{"province_ID":291,"country_ID":16,"name":"Zacatecas"},{"province_ID":292,"country_ID":17,"name":"Atlantico Norte"},{"province_ID":293,"country_ID":17,"name":"Atlantico Sur"},{"province_ID":294,"country_ID":17,"name":"Boaco"},{"province_ID":295,"country_ID":17,"name":"Carazo"},{"province_ID":296,"country_ID":17,"name":"Chinandega"},{"province_ID":297,"country_ID":17,"name":"Chontales"},{"province_ID":298,"country_ID":17,"name":"Esteli"},{"province_ID":299,"country_ID":17,"name":"Granada"},{"province_ID":300,"country_ID":17,"name":"Jinotega"},{"province_ID":301,"country_ID":17,"name":"Leon"},{"province_ID":302,"country_ID":17,"name":"Madriz"},{"province_ID":303,"country_ID":17,"name":"Managua"},{"province_ID":304,"country_ID":17,"name":"Masaya"},{"province_ID":305,"country_ID":17,"name":"Matagalpa"},{"province_ID":306,"country_ID":17,"name":"Nueva Segovia"},{"province_ID":307,"country_ID":17,"name":"Rio San Juan"},{"province_ID":308,"country_ID":17,"name":"Rivas"},{"province_ID":309,"country_ID":18,"name":"Bocas del Toro"},{"province_ID":310,"country_ID":18,"name":"Chiriqui"},{"province_ID":311,"country_ID":18,"name":"Cocle"},{"province_ID":312,"country_ID":18,"name":"Colon"},{"province_ID":313,"country_ID":18,"name":"Darien"},{"province_ID":314,"country_ID":18,"name":"Herrera"},{"province_ID":315,"country_ID":18,"name":"Los Santos"},{"province_ID":316,"country_ID":18,"name":"Panama"},{"province_ID":317,"country_ID":18,"name":"San Blas"},{"province_ID":318,"country_ID":18,"name":"Veraguas"},{"province_ID":319,"country_ID":19,"name":"Alto Paraguay"},{"province_ID":320,"country_ID":19,"name":"Alto Parana"},{"province_ID":321,"country_ID":19,"name":"Amambay"},{"province_ID":322,"country_ID":19,"name":"Asuncion"},{"province_ID":323,"country_ID":19,"name":"Boqueron"},{"province_ID":324,"country_ID":19,"name":"Caaguazu"},{"province_ID":325,"country_ID":19,"name":"Caazapa"},{"province_ID":326,"country_ID":19,"name":"Canindeyu"},{"province_ID":327,"country_ID":19,"name":"Central"},{"province_ID":328,"country_ID":19,"name":"Concepcion"},{"province_ID":329,"country_ID":19,"name":"Cordillera"},{"province_ID":330,"country_ID":19,"name":"Guaira"},{"province_ID":331,"country_ID":19,"name":"Itapua"},{"province_ID":332,"country_ID":19,"name":"Misiones"},{"province_ID":333,"country_ID":19,"name":"Neembucu"},{"province_ID":334,"country_ID":19,"name":"Paraguari"},{"province_ID":335,"country_ID":19,"name":"Presidente Hayes"},{"province_ID":336,"country_ID":19,"name":"San Pedro"},{"province_ID":337,"country_ID":20,"name":"Amazonas"},{"province_ID":338,"country_ID":20,"name":"Ancash"},{"province_ID":339,"country_ID":20,"name":"Apurimac"},{"province_ID":340,"country_ID":20,"name":"Arequipa"},{"province_ID":341,"country_ID":20,"name":"Ayacucho"},{"province_ID":342,"country_ID":20,"name":"Cajamarca"},{"province_ID":343,"country_ID":20,"name":"Callao"},{"province_ID":344,"country_ID":20,"name":"Cusco"},{"province_ID":345,"country_ID":20,"name":"Huancavelica"},{"province_ID":346,"country_ID":20,"name":"Huanuco"},{"province_ID":347,"country_ID":20,"name":"Ica"},{"province_ID":348,"country_ID":20,"name":"Junin"},{"province_ID":349,"country_ID":20,"name":"La Libertad"},{"province_ID":350,"country_ID":20,"name":"Lambayeque"},{"province_ID":351,"country_ID":20,"name":"Lima"},{"province_ID":352,"country_ID":20,"name":"Loreto"},{"province_ID":353,"country_ID":20,"name":"Madre de Dios"},{"province_ID":354,"country_ID":20,"name":"Moquegua"},{"province_ID":355,"country_ID":20,"name":"Pasco"},{"province_ID":356,"country_ID":20,"name":"Piura"},{"province_ID":357,"country_ID":20,"name":"Puno"},{"province_ID":358,"country_ID":20,"name":"San Martin"},{"province_ID":359,"country_ID":20,"name":"Tacna"},{"province_ID":360,"country_ID":20,"name":"Tumbes"},{"province_ID":361,"country_ID":20,"name":"Ucayali"},{"province_ID":362,"country_ID":21,"name":"Puerto Rico"},{"province_ID":363,"country_ID":22,"name":"Azua"},{"province_ID":364,"country_ID":22,"name":"Baoruco"},{"province_ID":365,"country_ID":22,"name":"Barahona"},{"province_ID":366,"country_ID":22,"name":"Dajabon"},{"province_ID":367,"country_ID":22,"name":"Distrito Nacional"},{"province_ID":368,"country_ID":22,"name":"Duarte"},{"province_ID":369,"country_ID":22,"name":"Elias Pina"},{"province_ID":370,"country_ID":22,"name":"El Seibo"},{"province_ID":371,"country_ID":22,"name":"Espaillat"},{"province_ID":372,"country_ID":22,"name":"Hato Mayor"},{"province_ID":373,"country_ID":22,"name":"Independencia"},{"province_ID":374,"country_ID":22,"name":"La Altagracia"},{"province_ID":375,"country_ID":22,"name":"La Romana"},{"province_ID":376,"country_ID":22,"name":"La Vega"},{"province_ID":377,"country_ID":22,"name":"Maria Trinidad Sanchez"},{"province_ID":378,"country_ID":22,"name":"Monsenor Nouel"},{"province_ID":379,"country_ID":22,"name":"Monte Cristi"},{"province_ID":380,"country_ID":22,"name":"Monte Plata"},{"province_ID":381,"country_ID":22,"name":"Pedernales"},{"province_ID":382,"country_ID":22,"name":"Peravia"},{"province_ID":383,"country_ID":22,"name":"Puerto Plata"},{"province_ID":384,"country_ID":22,"name":"Salcedo"},{"province_ID":385,"country_ID":22,"name":"Samana"},{"province_ID":386,"country_ID":22,"name":"Sanchez Ramirez"},{"province_ID":387,"country_ID":22,"name":"San Cristobal"},{"province_ID":388,"country_ID":22,"name":"San Jose de Ocoa"},{"province_ID":389,"country_ID":22,"name":"San Juan"},{"province_ID":390,"country_ID":22,"name":"San Pedro de Macoris"},{"province_ID":391,"country_ID":22,"name":"Santiago"},{"province_ID":392,"country_ID":22,"name":"Santiago Rodriguez"},{"province_ID":393,"country_ID":22,"name":"Santo Domingo"},{"province_ID":394,"country_ID":22,"name":"Valverde"},{"province_ID":395,"country_ID":23,"name":"Brokopondo"},{"province_ID":396,"country_ID":23,"name":"Commewijne"},{"province_ID":397,"country_ID":23,"name":"Coronie"},{"province_ID":398,"country_ID":23,"name":"Marowijne"},{"province_ID":399,"country_ID":23,"name":"Nickerie"},{"province_ID":400,"country_ID":23,"name":"Para"},{"province_ID":401,"country_ID":23,"name":"Paramaribo"},{"province_ID":402,"country_ID":23,"name":"Saramacca"},{"province_ID":403,"country_ID":23,"name":"Sipaliwini"},{"province_ID":404,"country_ID":23,"name":"Wanica"},{"province_ID":405,"country_ID":24,"name":"Artigas"},{"province_ID":406,"country_ID":24,"name":"Canelones"},{"province_ID":407,"country_ID":24,"name":"Cerro Largo"},{"province_ID":408,"country_ID":24,"name":"Colonia"},{"province_ID":409,"country_ID":24,"name":"Durazno"},{"province_ID":410,"country_ID":24,"name":"Flores"},{"province_ID":411,"country_ID":24,"name":"Florida"},{"province_ID":412,"country_ID":24,"name":"Lavalleja"},{"province_ID":413,"country_ID":24,"name":"Maldonado"},{"province_ID":414,"country_ID":24,"name":"Montevideo"},{"province_ID":415,"country_ID":24,"name":"Paysandu"},{"province_ID":416,"country_ID":24,"name":"Rio Negro"},{"province_ID":417,"country_ID":24,"name":"Rivera"},{"province_ID":418,"country_ID":24,"name":"Rocha"},{"province_ID":419,"country_ID":24,"name":"Salto"},{"province_ID":420,"country_ID":24,"name":"San Jose"},{"province_ID":421,"country_ID":24,"name":"Soriano"},{"province_ID":422,"country_ID":24,"name":"Tacuarembo"},{"province_ID":423,"country_ID":24,"name":"Treinta y Tres"},{"province_ID":424,"country_ID":25,"name":"Amazonas"},{"province_ID":425,"country_ID":25,"name":"Anzoategui"},{"province_ID":426,"country_ID":25,"name":"Apure"},{"province_ID":427,"country_ID":25,"name":"Aragua"},{"province_ID":428,"country_ID":25,"name":"Barinas"},{"province_ID":429,"country_ID":25,"name":"Bolivar"},{"province_ID":430,"country_ID":25,"name":"Carabobo"},{"province_ID":431,"country_ID":25,"name":"Cojedes"},{"province_ID":432,"country_ID":25,"name":"Delta Amacuro"},{"province_ID":433,"country_ID":25,"name":"Dependencias Federales"},{"province_ID":434,"country_ID":25,"name":"Distrito Federal"},{"province_ID":435,"country_ID":25,"name":"Falcon"},{"province_ID":436,"country_ID":25,"name":"Guarico"},{"province_ID":437,"country_ID":25,"name":"Lara"},{"province_ID":438,"country_ID":25,"name":"Merida"},{"province_ID":439,"country_ID":25,"name":"Miranda"},{"province_ID":440,"country_ID":25,"name":"Monagas"},{"province_ID":441,"country_ID":25,"name":"Nueva Esparta"},{"province_ID":442,"country_ID":25,"name":"Portuguesa"},{"province_ID":443,"country_ID":25,"name":"Sucre"},{"province_ID":444,"country_ID":25,"name":"Tachira"},{"province_ID":445,"country_ID":25,"name":"Trujillo"},{"province_ID":446,"country_ID":25,"name":"Vargas"},{"province_ID":447,"country_ID":25,"name":"Yaracuy"},{"province_ID":448,"country_ID":25,"name":"Zulia"},{"province_ID":449,"country_ID":26,"name":"Acre"},{"province_ID":450,"country_ID":26,"name":"Alagoas"},{"province_ID":451,"country_ID":26,"name":"Amapá"},{"province_ID":452,"country_ID":26,"name":"Amazonas"},{"province_ID":453,"country_ID":26,"name":"Bahia"},{"province_ID":454,"country_ID":26,"name":"Ceará"},{"province_ID":455,"country_ID":26,"name":"Distrito Federal"},{"province_ID":456,"country_ID":26,"name":"Espírito Santo"},{"province_ID":457,"country_ID":26,"name":"Goiás"},{"province_ID":458,"country_ID":26,"name":"Maranhão"},{"province_ID":459,"country_ID":26,"name":"Mato Grosso"},{"province_ID":460,"country_ID":26,"name":"Mato Grosso do Sul"},{"province_ID":461,"country_ID":26,"name":"Minas Gerais"},{"province_ID":462,"country_ID":26,"name":"Pará"},{"province_ID":463,"country_ID":26,"name":"Paraíba"},{"province_ID":464,"country_ID":26,"name":"Paraná"},{"province_ID":465,"country_ID":26,"name":"Pernambuco"},{"province_ID":466,"country_ID":26,"name":"Piauí"},{"province_ID":467,"country_ID":26,"name":"Rio de Janeiro"},{"province_ID":468,"country_ID":26,"name":"Rio Grande do Norte"},{"province_ID":469,"country_ID":26,"name":"Rio Grande do Sul"},{"province_ID":470,"country_ID":26,"name":"Rondônia"},{"province_ID":471,"country_ID":26,"name":"Roraima"},{"province_ID":472,"country_ID":26,"name":"Santa Catarina"},{"province_ID":473,"country_ID":26,"name":"São Paulo"},{"province_ID":474,"country_ID":26,"name":"Sergipe"},{"province_ID":475,"country_ID":26,"name":"Tocantins"},{"province_ID":476,"country_ID":27,"name":"Álava"},{"province_ID":477,"country_ID":27,"name":"Albacete"},{"province_ID":478,"country_ID":27,"name":"Alicante"},{"province_ID":479,"country_ID":27,"name":"Almería"},{"province_ID":480,"country_ID":27,"name":"Principado de Asturias"},{"province_ID":481,"country_ID":27,"name":"Ávila"},{"province_ID":482,"country_ID":27,"name":"Badajoz"},{"province_ID":483,"country_ID":27,"name":"Barcelona"},{"province_ID":484,"country_ID":27,"name":"Burgos"},{"province_ID":485,"country_ID":27,"name":"Cáceres"},{"province_ID":486,"country_ID":27,"name":"Cádiz"},{"province_ID":487,"country_ID":27,"name":"Cantabria"},{"province_ID":488,"country_ID":27,"name":"Castellón"},{"province_ID":489,"country_ID":27,"name":"Ciudad Real"},{"province_ID":490,"country_ID":27,"name":"Córdoba"},{"province_ID":491,"country_ID":27,"name":"La Coruña"},{"province_ID":492,"country_ID":27,"name":"Cuenca"},{"province_ID":493,"country_ID":27,"name":"Gerona"},{"province_ID":494,"country_ID":27,"name":"Granada"},{"province_ID":495,"country_ID":27,"name":"Guadalajara"},{"province_ID":496,"country_ID":27,"name":"Guipúzcoa"},{"province_ID":497,"country_ID":27,"name":"Huelva"},{"province_ID":498,"country_ID":27,"name":"Huesca"},{"province_ID":499,"country_ID":27,"name":"Islas Baleares"},{"province_ID":500,"country_ID":27,"name":"Jaén"},{"province_ID":501,"country_ID":27,"name":"León"},{"province_ID":502,"country_ID":27,"name":"Lérida"},{"province_ID":503,"country_ID":27,"name":"Lugo"},{"province_ID":504,"country_ID":27,"name":"Madrid"},{"province_ID":505,"country_ID":27,"name":"Málaga"},{"province_ID":506,"country_ID":27,"name":"Región de Murcia"},{"province_ID":507,"country_ID":27,"name":"Comunidad Foral de Navarra"},{"province_ID":508,"country_ID":27,"name":"Orense"},{"province_ID":509,"country_ID":27,"name":"Palencia"},{"province_ID":510,"country_ID":27,"name":"Las Palmas"},{"province_ID":511,"country_ID":27,"name":"Pontevedra"},{"province_ID":512,"country_ID":27,"name":"La Rioja"},{"province_ID":513,"country_ID":27,"name":"Salamanca"},{"province_ID":514,"country_ID":27,"name":"Segovia"},{"province_ID":515,"country_ID":27,"name":"Sevilla"},{"province_ID":516,"country_ID":27,"name":"Soria"},{"province_ID":517,"country_ID":27,"name":"Tarragona"},{"province_ID":518,"country_ID":27,"name":"Santa Cruz de Tenerife"},{"province_ID":519,"country_ID":27,"name":"Teruel"},{"province_ID":520,"country_ID":27,"name":"Toledo"},{"province_ID":521,"country_ID":27,"name":"Valencia"},{"province_ID":522,"country_ID":27,"name":"Valladolid"},{"province_ID":523,"country_ID":27,"name":"Vizcaya"},{"province_ID":524,"country_ID":27,"name":"Zamora"},{"province_ID":525,"country_ID":27,"name":"Zaragoza"},{"province_ID":526,"country_ID":27,"name":"Melilla"},{"province_ID":527,"country_ID":27,"name":"Ceuta"},{"province_ID":528,"country_ID":28,"name":"Australia"},{"province_ID":529,"country_ID":29,"name":"Bahamas"},{"province_ID":530,"country_ID":30,"name":"Camerún"},{"province_ID":531,"country_ID":31,"name":"Italia"}],"occupations":["Agricultor,Productor Primario","Asesor Técnico","Vendedor de Fertilizantes","Vendedor de Agroquímicos","Vendedor de Semillas","Vendedor de Insumos Orgánicos","Vendedor de Agroinsumos en General","Profesor o Investigador","Estudiante","Sector Gobierno o Financiero","Otro","Productor Ganadero"],"siteKey":"6LcoBxwTAAAAAIHGYfRC7q_PWI1Ixdpc63kgLXLw"}]},{"file":"\/home\/intagri\/public_html\/libs\/articles\/articles.php","line":220,"function":"articleSignup","args":[{"article_ID":388,"views":127117,"title":"La Industria de los Cultivos Hidropónicos","fb_title":"","link":"la-industria-de-los-cultivos-hidroponicos","desc":"A nivel mundial se estima que los cultivos hidropónicos generan ingresos por 821 millones de dólares con un crecimiento anual de 4.5 % de 2011 a 2016. En Norteamérica, el tomate representa el 56 % de la superficie hidropónica, mientras que en Sudamérica la lechuga ocupa el 49 % de la superficie de cultivos hidropónicos.","fb_desc":"","thumb":"\/assets\/images\/articulos\/categoria1\/8Horticultura-Protegida\/art394-cultivos-hidroponicos\/Cultivos-Hidroponicos.jpg","fb_thumb":"","category":4,"related":"","keywords":"Hidroponia,Cultivos,Sin,Suelo,Tomate,Lechuga,Agua,Superficie,Rendimientos,Sistema,Invernaderos,Horticultura,Protegida,Sustrato,Solución,Nutritiva","pdfLink":"Articulos\/Horticultura Protegida\/31. La Industria de los Cultivos Hidroponicos.pdf","text":"
\r\n \r\n Introducción<\/strong><\/span><\/p>\r\n\r\nEl desafío de producir más alimentos con menor superficie ha incentivado la adopción de la agricultura protegida en muchas regiones del mundo. Este sistema permite cultivar en ambientes protegidos donde se puede manejar factores ambientales como la luz, temperatura, precipitación, viento, plagas y enfermedades, con la finalidad de incrementar los rendimientos por superficie. Dentro de la horticultura protegida, la hidroponia es una técnica que permite cultivar sin suelo, es decir, las plantas crecen en diferentes sustratos o incluso solo sobre una película de agua, como en el caso del sistema NFT o NGS (Más información en: La Hidroponia: Cultivos sin Suelo).<\/p>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n\r\n \r\n \r\n Particularmente la producción de hortalizas en ambientes protegidos ha crecido, y de este, un alto porcentaje se produce mediante hidroponia. Las principales especies cultivadas en sistemas hidropónicos son: tomate, pimiento, pepino, lechuga, fresa, espinaca, chile habanero, especias y plantas medicinales.<\/p>\r\n\r\n La agricultura hidropónica ha crecido relativamente rápido en México en los últimos años, resultado de los problemas relacionados al cultivo en suelo como: presencia de plagas como artrópodos y nematodos, escasez de agua y tierras degradadas, así como las condiciones climáticas. Por otra parte, los cultivos hidropónicos de recirculación (sistema cerrado) son los más eficientes en el uso de los nutrientes, siendo el sistema agrícola más sostenible económico y ambientalmente.<\/p>\r\n\r\n El mercado de los cultivos hidropónicos<\/strong><\/span><\/h4>\r\n\r\nEn México, los cultivos establecidos en horticultura protegida son: tomate (54 %), pepino (16 %), pimiento (15 %), berenjena (10 %), otros (5 %) (SIAP, 2016). Se estima que del total de los cultivos establecidos bajo cubierta, aproximadamente el 50 % se encuentra cultivada en hidroponia (agua, fibra de coco, lana de roca, turba, tezontle, etc.).<\/p>\r\n<\/div>\r\n\r\n  \r\n \r\n\t\r\n\t\t\r\n\t\t\t| \r\n\t\t\t Figura 1. La agricultura hidropónica ha crecido debido a las ventajas que la hacen atractiva. <\/strong><\/span><\/p>\r\n\r\n\t\t\tFuente: Gutiérrez, 2016.<\/span><\/p>\r\n\t\t\t<\/td>\r\n\t\t<\/tr>\r\n\t<\/tbody>\r\n<\/table>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n\r\n\r\n \r\n Lo anterior demuestra que la hidroponia es un sistema altamente atractivo para el productor que tiene dificultades para cultivar en suelo. Además es un sistema que alcanza altos rendimientos, sin embargo requiere de capacitación especializada del personal de campo y técnico encargado. Por otra parte, es un sistema dinámico que permite establecer distintos cultivos para diferentes necesidades (farmacéuticas, gastronómicas y medicinales).<\/p>\r\n\r\n A nivel mundial se estima que los cultivos hidropónicos generan ingresos por 821 millones de dólares con un crecimiento anual de 4.5 % de 2011 a 2016, de acuerdo al informe de IBIS World<\/em>. En Norteamérica, el tomate representa el 56 % de la superficie hidropónica, mientras que en Sudamérica es la lechuga con el 49 % de la superficie de cultivos hidropónicos (Figura 2).<\/p>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n\r\n\r\n <\/div>\r\n\r\n  \r\n \r\n\t\r\n\t\t\r\n\t\t\t| \r\n\t\t\t Figura 2. Gráfica de los principales cultivos establecidos en sistemas hidropónicos en Norteamérica (Izquierda) y Sudamérica (derecha) en base a superficie.<\/strong><\/span><\/p>\r\n\r\n\t\t\tFuente: Manifest Mind, LCC. 2016.<\/span><\/p>\r\n\t\t\t<\/td>\r\n\t\t<\/tr>\r\n\t<\/tbody>\r\n<\/table>\r\n<\/div>\r\n\r\n <\/div>\r\n<\/div>\r\n\r\n \r\n \r\n Los principales cultivos establecidos en hidroponia son: tomate, lechuga, pimiento y pepino. Lo anterior se debe a que son cultivos altamente demandados, por lo que su rentabilidad es alta.<\/p>\r\n\r\n Factores que han favorecido el crecimiento de la industria hidropónica<\/strong><\/span><\/h4>\r\n\r\nEl éxito de los cultivos hidropónicos se debe a las ventajas del sistema, entre las cuales destacan:<\/p>\r\n\r\n Tiempo<\/strong>. Al producir bajo ambientes protegidos la incidencia del clima es mínima, por lo que es posible producir fuera de la temporada típica de producción, incluso tener cosechas todo el año mediante la producción escalonada.<\/p>\r\n\r\nValor.<\/strong> La sanidad con la que son producidas las hortalizas en hidroponia es más alta, ya que no existe contacto directo de los vegetales con el suelo, disminuyen las aplicaciones de plaguicidas y fertilizantes foliares, y de esta manera se evita que los frutos o las hojas entren en contacto con sustancias que puedan dejar residuos.<\/p>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n\r\n\r\n \r\n Ambiente.<\/strong> El uso de una solución nutritiva es la manera más eficiente de usar fertilizantes. Sin embargo, la hidroponia con sistema de circulación cerrada es la más sostenible, ya que se evita la pérdida por lixiviación, volatilización y los programas de nutrición se elaboran de acuerdo a la demanda del cultivo. Además, se pueden usar fuentes orgánicas.<\/p>\r\n\r\nRentabilidad.<\/strong> Se ha demostrado que la producción hidropónica es más eficiente que la tradicional en cuanto a aprovechamiento de recursos y capacidad de producción por unidad de superficie. El aumento en los rendimientos obtenidos es muy notorio para todos los cultivos que se pueden adaptar a esta técnica en comparación con la siembra en suelo (Cuadro 1<\/strong>), lo que se traduce en un mejor costo-beneficio.<\/p>\r\n\r\nSuperficie.<\/strong> La salinidad y acidez de suelos, y la presencia de plagas y enfermedades en los mismos, principalmente nematodos, ha provocado que la superficie agrícola apta para los cultivos disminuya drásticamente. Además, el crecimiento demográfico acelerado y la demanda de alimentos han aumentado. Lo anterior pone a la hidroponia como una técnica alternativa, ya que es posible producir más en menor superficie.<\/p>\r\n\r\nVersatilidad.<\/strong> Se pueden cultivar no solo hortalizas comunes, también especias y flores de corte. Otra ventaja sobre el sistema tradicional es que no son obligadamente horizontales, puesto que hay estructuras en forma vertical que aprovechan mejor el espacio disponible. Lo anterior representa una alternativa para la agricultura urbana.<\/p>\r\n<\/div>\r\n\r\n\r\n \r\n\t\r\n\t\t\r\n\t\t\t| \r\n\t\t\t Cuadro 1. Rendimiento de cultivos dos sistemas de producción: Suelo e hidroponía.<\/strong><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n\t\t\t Fuente: Resh, H.M. 1995.<\/span><\/span><\/p>\r\n\t\t\t<\/td>\r\n\t\t<\/tr>\r\n\t\t\r\n\t\t\t| \r\n\t\t\t Cultivo<\/strong><\/span><\/p>\r\n\t\t\t<\/td>\r\n\t\t\t| \r\n\t\t\t Hidroponia (t\/ha)<\/strong><\/span><\/p>\r\n\t\t\t<\/td>\r\n\t\t\t| \r\n\t\t\t Suelo (t\/ha)<\/strong><\/span><\/p>\r\n\t\t\t<\/td>\r\n\t\t<\/tr>\r\n\t\t\r\n\t\t\t| \r\n\t\t\t Arroz<\/span><\/p>\r\n\t\t\t<\/td>\r\n\t\t\t | \r\n\t\t\t 6.0<\/span><\/p>\r\n\t\t\t<\/td>\r\n\t\t\t | \r\n\t\t\t 1.2<\/span><\/p>\r\n\t\t\t<\/td>\r\n\t\t<\/tr>\r\n\t\t\r\n\t\t\t| \r\n\t\t\t Avena<\/span><\/p>\r\n\t\t\t<\/td>\r\n\t\t\t | \r\n\t\t\t 2.8<\/span><\/p>\r\n\t\t\t<\/td>\r\n\t\t\t | \r\n\t\t\t 1.12<\/span><\/p>\r\n\t\t\t<\/td>\r\n\t\t<\/tr>\r\n\t\t\r\n\t\t\t| \r\n\t\t\t Betabel<\/span><\/p>\r\n\t\t\t<\/td>\r\n\t\t\t | \r\n\t\t\t 30<\/span><\/p>\r\n\t\t\t<\/td>\r\n\t\t\t | \r\n\t\t\t 10<\/span><\/p>\r\n\t\t\t<\/td>\r\n\t\t<\/tr>\r\n\t\t\r\n\t\t\t| \r\n\t\t\t Col<\/span><\/p>\r\n\t\t\t<\/td>\r\n\t\t\t | \r\n\t\t\t 20<\/span><\/p>\r\n\t\t\t<\/td>\r\n\t\t\t | \r\n\t\t\t 14.5<\/span><\/p>\r\n\t\t\t<\/td>\r\n\t\t<\/tr>\r\n\t\t\r\n\t\t\t| \r\n\t\t\t Frijol<\/span><\/p>\r\n\t\t\t<\/td>\r\n\t\t\t | \r\n\t\t\t 50<\/span><\/p>\r\n\t\t\t<\/td>\r\n\t\t\t | \r\n\t\t\t 12<\/span><\/p>\r\n\t\t\t<\/td>\r\n\t\t<\/tr>\r\n\t\t\r\n\t\t\t| \r\n\t\t\t Tomate<\/span><\/p>\r\n\t\t\t<\/td>\r\n\t\t\t | \r\n\t\t\t 200-700<\/span><\/p>\r\n\t\t\t<\/td>\r\n\t\t\t | \r\n\t\t\t 25-30<\/span><\/p>\r\n\t\t\t<\/td>\r\n\t\t<\/tr>\r\n\t\t\r\n\t\t\t| \r\n\t\t\t Lechuga<\/span><\/p>\r\n\t\t\t<\/td>\r\n\t\t\t | \r\n\t\t\t 23<\/span><\/p>\r\n\t\t\t<\/td>\r\n\t\t\t | \r\n\t\t\t 6-10<\/span><\/p>\r\n\t\t\t<\/td>\r\n\t\t<\/tr>\r\n\t\t\r\n\t\t\t| \r\n\t\t\t Pepino<\/span><\/p>\r\n\t\t\t<\/td>\r\n\t\t\t | \r\n\t\t\t 31-35<\/span><\/p>\r\n\t\t\t<\/td>\r\n\t\t\t | \r\n\t\t\t 7-10<\/span><\/p>\r\n\t\t\t<\/td>\r\n\t\t<\/tr>\r\n\t\t\r\n\t\t\t| \r\n\t\t\t | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |